Η Τζέμα, μία νεαρή μητέρα που μεγαλώνει την κόρη της στο πατρικό της σπίτι, ανακαλύπτει ότι μπορεί να ταξιδέψει στο Απώτερο, τον τόπο περιπλάνησης των χαμένων ψυχών. Επιπλέον, όταν κάτι δαιμονικό την καταδιώκει, διαπιστώνει ότι έχει μία επιπλέον ικανότητα: μπορεί να φέρει από το Απώτερο ό,τι ζει σ’ αυτό… στον πραγματικό κόσμο!
Από το 2010 μέχρι σήμερα, σ’ ένα χρονικό διάστημα δεκαπέντε ετών, γυρίστηκαν έξι ταινίες στο πλαίσιο μιας κινηματογραφικής σειράς με γενικό πρωτότυπο τίτλο «Insidious» («Παγιδευμένη Ψυχή» στα ελληνικά). Μία ταινία κάθε 2-3 χρόνια, σ’ ένα είδος που τα τελευταία έτη γνωρίζει ιδιαίτερη άνθηση, την ταινία τρόμου, δεν είναι και αμελητέα υπόθεση – ιδιαίτερα αν σκεφτεί κανείς ότι δημιουργός της είναι ο Τζέιμς Γουάν, ένας πολυβραβευμένος Αυστραλός σκηνοθέτης και παραγωγός, κινεζο-μαλαισιανής καταγωγής, τον οποίο είχαμε πρωτογνωρίσει το 2004, με το επίσης horror (που κατέληξε κι αυτό σε franchise) «Σε Βλέπω».
Όπως εκείνη η ταινία, έτσι και η πρώτη «Παγιδευμένη Ψυχή» ήταν ένα δεξιοτεχνικά φτιαγμένο φιλμ, με φρικιαστικές σκηνές, που άξιζε τα λεφτά του για την αγωνιώδη δοκιμασία στην οποία υπέβαλε τον θεατή του. Μόνο που σ’ αυτήν, δεν υπήρχαν οι σαδιστικές σκηνές του «Σε Βλέπω». Την απουσία τους αντιστάθμιζαν αποτελεσματικά οι απειλητικοί ήχοι, οι ακατάληπτες ομιλίες, οι βαριές ανάσες των χαρακτήρων, η υποβλητική μουσική και μία απροσδιόριστη απειλή, ύπουλη και διάχυτη, δημιουργημένη φιλμικά με τον φωτισμό και τις χρωματικές αποχρώσεις των πλάνων, τις κινήσεις της κάμερας και το μοντάζ. Όλα αυτά στην υπηρεσία της αφήγησης, για να κάνουν τον θεατή να νοιαστεί για τους χαρακτήρες και να αισθανθεί τον φόβο τους. Ίδιο και ακόμα μεγαλύτερο…
Η «Παγιδευμένη Ψυχή» ανοίγει με το γκρο πλάνο ενός κοριτσίστικου προσώπου με υπέροχα γαλάζια μάτια να μας κοιτάζει. Βέβαια, όπως θα μας δείξει το επόμενο πλάνο, δεν κοιτάζει εμάς, αλλά το πατρικό της. Ένα σπίτι της επαρχιακής Αμερικής, κάπου στο Πίτσμπουργκ, που είναι… στοιχειωμένο! Όχι από κάποιο ύπουλο και μοχθηρό πνεύμα, αλλά από μια ψυχωτική μητέρα (Λόρα Γκόρντον), ανίκανη να αναθρέψει μία έφηβη κόρη, πλην όμως απολύτως ικανή να κόψει μόνη της το νήμα της δικής της ζωής! Flash forward, είκοσι χρόνια μετά. Η Τζέμα (Αμέλια Ιβ) ζει πάντα στο ίδιο σπίτι. Τώρα είναι η ίδια μητέρα, έχει μία 9χρονη κόρη, τη Μάια (Άιλαντ Όστιν), ασκεί το επάγγελμα της οδοντιάτρου και διατηρεί μια χαλαρή σχέση μ’ έναν ντόπιο αστυνομικό (Μπράντον Περέα).
Το νέο «Insidious», η ελληνική εταιρεία διανομής του αποφάσισε να μην το πει «Παγιδευμένη Ψυχή: Έξω από το Απώτερο», όπως θα έπρεπε, μιας και αποτελεί μέρος της συγκεκριμένης σειράς. Δεν με ενδιαφέρει το γιατί το έκανε (ίσως επειδή επιχειρείται μία αλλαγή κατεύθυνσης, αφήνοντας πίσω συγγενείς και απογόνους της οικογένειας Λάμπερτ), αλλά το θεωρώ λάθος! Μία σειρά είναι μία σειρά, και ο τίτλος μιας ταινίας δηλώνει την ένταξή της σ’ αυτήν. Όπως και να ’χει, το… κεφάλαιο ΣΤ θέλει να έχει την ενήλικη Τζέμα σε μία θέση ανάλογη της μητέρας της (να είναι μία ανύπαντρη μητέρα με τραυματικό παρελθόν) και θέλει επίσης τη Μάια ν’ αρχίζει να βιώνει καταστάσεις ανάλογες μ’ εκείνες που ζούσε η νεαρή μητέρα της με τη γιαγιά της (να είναι το μόνο παιδί μιας μονογονεϊκής οικογένειας με ψυχικά διαταραγμένο γονέα). Όχι για να διερευνήσει κάποιο από τα δύο αυτά θέματα, αλλά για να αναπτύξει μία ιστορία στο πλαίσιο της μυθολογίας που έχει χτίσει η «Παγιδευμένη Ψυχή» ως σειρά, με τα πέντε προηγούμενα κεφάλαιά της. Εξού και δείχνει μία Τζέμα που ξαφνικά αρχίζει να υποφέρει από εφιάλτες, για να ανακαλύψει ότι είναι κάτι παραπάνω από ένας απλός ταξιδιώτης στο Απώτερο – είναι και μεταφορέας! Μπορεί απ’ αυτό το φανταστικό σύμπαν να φέρει δαιμονικά πλάσματα στον πραγματικό κόσμο. Το πιο ισχυρό ακούει στο όνομα Σάιρους, και έχει τρεις ανατριχιαστικούς Ακολούθους – έναν άνδρα και δύο γυναίκες.
Ως σεναριογράφος, ο Τζέικομπ Τσέις εισάγει και πάλι στην αφήγησή του την Ελίζ, το χαρισματικό μέντιουμ της πρώτης ταινίας (η Λιν Σέι επανέρχεται στον ρόλο της), που ναι μεν είχε πεθάνει στο τέλος της, αλλά παρέμεινε ως οντότητα στο Απώτερο, ώστε να καθοδηγεί όσους εισέρχονται κατά λάθος σ’ αυτό και να τους προστατεύει. Και χτίζει μία ιστορία που επιτρέπει στον σκηνοθέτη Τσέις να επαναλάβει όλα τα γνωστά κόλπα που έχουμε δει στα προηγούμενα κεφάλαια. Το πιο αποτελεσματικό είναι αυτό του εφιάλτη, επειδή αναπτύσσει μία εξωφρενική (και τρομακτική) κατάσταση, την οποία οδηγεί όπου θέλει, χωρίς να δίνει λογαριασμό σε κανέναν, ακριβώς επειδή είναι εφιάλτης – ένα κακό όνειρο το οποίο μπορεί να τελειώσει οποιαδήποτε στιγμή, με το ξύπνημα του κοιμισμένου. Η αφύπνιση τον επαναφέρει στην κανονικότητα, ξορκίζοντας μαζί και τη φρίκη που έχει προκαλέσει η αναπαράσταση του εφιάλτη του στον θεατή, που τότε και μόνο τότε αντιλαμβάνεται ότι η ηρωίδα έβλεπε έναν εφιάλτη.
Χωρίς φόνους και αίμα, μία ταινία με… φαντάσματα σε τελική ανάλυση, μέρος πια ενός δημοφιλούς franchise, μπορεί να μην διαθέτει την «ανανεωτική» δύναμη του πρώτου κεφαλαίου (επειδή η αρχική «πιασάρικη» ιδέα επαναλήφθηκε ξανά και ξανά, ως sequel ή ως prequel), πλην όμως εξακολουθεί να μας χαρίζει πολλές-πολλές ανατριχίλες. Όπως και τα πριν απ’ αυτήν κεφάλαια, έτσι και τούτο εδώ έχει αγωνία και ένταση, ρυθμό και σωστές δόσεις τρόμου, πολλά από τα στοιχεία που αναζητούμε σ’ ένα καλό φιλμ παραψυχολογικού τρόμου που πρώτα σέβεται τον εαυτό του και μετά τους θεατές του.