Το να αγαπάς το παιδί σου και το να του επιτρέπεις να υπάρχει πέρα από τις δικές σου ανάγκες είναι δύο απαιτήσεις που συχνά μπερδεύονται. Θέλεις να είναι ευτυχισμένο, αλλά περιμένεις να σε δικαιώσει. Να αποκτήσει τη δική του ζωή, αλλά να μη σε αφήσει μόνο. Να εκφράζεται ελεύθερα, αρκεί όσα λέει να μη διαταράσσουν την εικόνα της οικογένειας. Στα αποσπάσματα της ομιλίας του «Η αναζήτηση για ένα νόημα στη ζωή», ο Ματθαίος Γιωσαφάτ στρέφει την προσοχή σε αυτές τις δυσδιάκριτες απαιτήσεις που μπορεί να συνοδεύουν τη γονεϊκή αγάπη.Ιδιαίτερα αιχμηρός γίνεται ο λόγος του όταν περιγράφει τη συναισθηματική αστάθεια, αυτό το «μια ζεστό και μία κρύο». Στη δική του ανάγνωση, το παιδί δυσκολεύεται να προσανατολιστεί όταν η ίδια αγκαλιά άλλοτε προσφέρεται και άλλοτε αποσύρεται απρόβλεπτα. Η αγωνία μεταφέρεται τότε στο αν η αποδοχή θα είναι διαθέσιμη και την επόμενη στιγμή.
Χρειάζεται, ωστόσο, να κρατήσουμε την απόσταση ανάμεσα στην ψυχαναλυτική ερμηνεία που προτείνει και στις απόλυτες γενικεύσεις ορισμένων διατυπώσεών του. Οι αναφορές σε «όλα τα παιδιά» και σε τόσο διαφορετικές δυσκολίες δεν αρκούν για να τεκμηριώσουν μία κοινή αιτία ούτε δικαιολογούν την απόδοση κάθε μελλοντικού προβλήματος στη μητέρα.
Το ερώτημα που αξίζει να κρατήσουμε διαβάζοντας τα αποσπάσματα είναι απαιτητικό: πόσο χώρο αφήνουμε στο παιδί να γίνει ο εαυτός του, ακόμη κι όταν αυτός ο εαυτός δεν υπηρετεί τις προσδοκίες μας;
Ματθαίος Γιωσαφάτ: Η σκληρή αλήθεια για την ελληνική οικογένεια, την απιστία και το υπαρξιακό κενό
Αποσπάσματα από την ομιλία Γιωσαφάτ:
1.Τα εγκαταλελειμμένα παιδιά δεν είναι ανώριμα, τα παιδιά των καλών οικογενειών είναι. Γιατί καλή οικογένεια τι σημαίνει; Δουλεύει ο άνδρας, δουλεύει η γυναίκα, θέλουν να πάνε σε δεξιώσεις, θέλουν να ζήσουν πράγματα και την πληρώνουν τα παιδιά. Δεν λέω ότι δεν πρέπει να τα κάνεις και αυτά… Πολλές φορές λέμε ότι είναι καλύτερο μια μητέρα να είναι κακιά από το να είναι ενδιάμεση. Αν η μητέρα είναι κακιά, το παιδί θα αναζητήσει στον μπαμπά, στην θεία, στον μεγάλο αδερφό, σε κάποιον άλλο άνθρωπο άνθρωπο αυτά που χρειάζεται. Την απορρίπτει, δηλαδή, την κακιά μητέρα. Όταν είναι η μητέρα είναι «μια ζεστό και μία κρύο», ούτε καν να την απορρίψει μπορεί, ούτε να την αποδεχθεί για να πάρει αυτά που πρέπει να πάρει.
2.Όλα τα παιδιά που καταλήγουν σε εξαρτήσεις, αλκοόλ, βία, αντικοινωνική συμπεριφορά, δυσκολίες γάμου, σεξουαλικές διαστροφές, έχουν ένα κενό και προσπαθούν να το συμπληρώνουν με όλα αυτά.
3.Καλή μητέρα δεν υπάρχει. Υπάρχει αρκετά καλή μητέρα. Γιατί όλοι έχουμε όλα αυτά τα προβλήματα και κληρονομικά και προβλήματα που μας δημιουργεί ο πολιτισμός μας. Και πολλά προβλήματα προερχόμενα από την απώθηση της σεξουαλικότητας και της επιθετικότητας. Ο πολιτισμός δηλαδή δημιουργεί νευρώσεις έτσι κι αλλιώς που έχουν επίπτωση στην παιδική ηλικία. Άρα καλή μητέρα είναι αυτή που έχει πάρει τη δυνατότητα από τη δικιά της μάνα να προσφέρει αγάπη, να νοιάζεται για το παιδί και να μην το χρησιμοποιεί πολύ για τις δικές της ανάγκες.
Γιωσαφάτ: «Ένα στερηµένο παιδί ζητάει υπερβολικά πράγµατα από την…»