Μία έρευνα για τη ζωή, το έργο και τη διαχρονική επιρροή του συγγραφέα Τζορτζ Όργουελ, συνδέοντας τις ιδέες του με τον σύγχρονο κόσμο.
Όταν βρισκόμαστε μπροστά σε τέτοια ντοκιμαντέρ, ο χρόνος περνά χωρίς να γίνεται αντιληπτός. Παρασύρεσαι από τον ρυθμό τους, από τον τρόπο που ξεδιπλώνουν τα γεγονότα, και κάπου εκεί παύεις να μετράς τον συμβατικό χρόνο. Η ταινία έχει μεγάλη διάρκεια για τα δεδομένα του είδους, όμως, όταν πέφτουν οι τίτλοι τέλους έχεις την αίσθηση ότι πέρασε από τα μάτια σου αστραπιαία ένας ολόκληρος αιώνας, σαν να συμπυκνώθηκε μπροστά σου χρόνος που δεν προλαβαίνεις να επεξεργαστείς.
Δεσπόζουσα νότα της ταινίας είναι η παρουσία του Τζορτζ Όργουελ (με τη φωνή του Ντέιμιαν Λιούις) να λειτουργεί ως σταθερή, διαπεραστική συνείδηση που διατρέχει ολόκληρη την αφήγηση και ενώνει τα επιμέρους υλικά, δίνοντας συνοχή σε έναν κόσμο όπου ο χρόνος παύει να κινείται γραμμικά. Παρελθόν, παρόν και μέλλον συνυπάρχουν, σχηματίζοντας έναν ενιαίο αφηγηματικό ιστό μέσα στον οποίο τα γεγονότα αποκτούν καθαρότητα και προοπτική. Η οργάνωση αυτών των τριών αξόνων επιτρέπει στις εικόνες και στα τεκμήρια να συναντιούνται και να επανατοποθετούνται. Το παρελθόν συνομιλεί με το παρόν, το παρόν ανοίγει προς το μέλλον, το μέλλον επιστρέφει ως διαρκής υπενθύμιση. Η αίσθηση που διαμορφώνεται είναι εκείνη ενός μηχανισμού που παραμένει ενεργός, ενός κύκλου που επανέρχεται και επιμένει.
Το 2+2=5 εμφανίζεται ως πολιτική πράξη, ως η στιγμή όπου η πραγματικότητα αποδεσμεύεται από τη λογική και περνά στην περιοχή της επιβολής. Η ταινία αποτυπώνει αυτή τη μετατόπιση με τρόπο ανησυχητικά οικείο, δείχνοντας πώς η επανάληψη, η γλώσσα και η εξουσία συνδέονται και μετασχηματίζουν το αυτονόητο σε κάτι εύθραυστο. Η ισότητα γίνεται εντολή, η αλήθεια αντικείμενο διαπραγμάτευσης, ο λόγος εργαλείο πειθάρχησης. Το 2+2=5 αποκτά θέση σε μια πραγματικότητα που αναδιαμορφώνεται, όπου η λογική παραμορφώνεται και επιβάλλεται.
Το πρόσωπο του Όργουελ λειτουργεί ως επιστάτης της ταινίας, ως εκείνος που εποπτεύει και συνδέει όλα τα επιμέρους αφηγήματα. Η παρουσία του απλώνεται σε όλο το εύρος της σύνθεσης και καθορίζει τον ρυθμό της, μετατρέποντας τα γεγονότα σε ενιαία πορεία σκέψης.
Το έργο του Όργουελ διατρέχει την ταινία ως σταθερό σημείο αναφοράς, με το «1984» και τη «Φάρμα των Ζώων» να ηγούνται ως δύο βασικοί άξονες. Η γραφή του συγκροτεί έναν κόσμο όπου η γλώσσα, η εξουσία και η πραγματικότητα βρίσκονται σε διαρκή διαπραγμάτευση, έναν κόσμο όπου η αλήθεια μεταβάλλεται και προσαρμόζεται. Το 2+2=5 αναδεικνύεται, τελικά, ως η πιο συμπυκνωμένη έκφραση αυτής της συνθήκης, ως η στιγμή όπου η λογική υποχωρεί και η επιβολή καθορίζει το αποτέλεσμα. Η ταινία υπερθεματίζει σε αυτή τη γραμμή σκέψης με καθαρότητα, συνδέοντας το οργουελικό σύμπαν με μια πραγματικότητα που παραμένει ενεργή. Η γλώσσα αποκτά ρόλο καθοριστικό, οι έννοιες μετακινούνται, οι βεβαιότητες μεταβάλλονται και η επιβολή παύει να εμφανίζεται ως εξαίρεση κι αποκτά θέση σε έναν κόσμο που διαμορφώνεται μπροστά μας.
Στις τελευταίες εικόνες επιστρέφουμε στον Όργουελ, στο σανατόριο, σε έναν χώρο σχεδόν άδειο από κάθε θόρυβο, όπου ο χρόνος μοιάζει να έχει χαμηλώσει τους ρυθμούς του. Τον παρακολουθούμε να στέκεται απέναντι στο τέλος με στωικότητα. Η παρουσία του συγκρατεί όσα έχουν προηγηθεί και τα αφήνει να καθίσουν ήσυχα, χωρίς καμία ανάγκη επιβεβαίωσης. Και κάπου εκεί επιστρέφει το 2+2=5, σαν φράση που έχει ήδη ειπωθεί πολλές φορές κι έχει πάρει τη θέση της. Η επανάληψή της, η αποδοχή της και ο τρόπος που ενσωματώνεται της δίνουν άλλη ισχύ, μια υπόσταση που μπορεί να μοιάσει με αλήθεια, αρκεί να μετακινηθούν τα όρια μέσα στα οποία αυτή ορίζεται. Μια αλήθεια που ανήκει σε εκείνους που διαχειρίζονται τις τύχες των πολλών, σε εκείνους που ορίζουν τι σημαίνει πραγματικότητα.
Η ταινία κλείνει αφήνοντας μια αίσθηση που δεν φεύγει εύκολα: ένα ντοκιμαντέρ ψεμάτων και τρόμου, μια καταγραφή ενός κόσμου που μετακινείται μπροστά στα μάτια μας, αργά και σταθερά, επικίνδυνα για τα όρια της ίδιας της ανθρωπότητας…