Λοιμώξεις που συνδέονται με το 12% των νέων κρουσμάτων καρκίνου
Ορισμένοι ιοί των ανθρωπίνων θηλωμάτων, ή HPV, βρίσκονται πίσω από την πλειονότητα των καρκίνων του τραχήλου της μήτρας καθώς και από έναν αριθμό καρκίνων της κεφαλής και του τραχήλου, λέει η Harriet Rumgay, επιδημιολόγος στον IARC και εκ των συγγραφέων της νέας έκθεσης. Περίπου το 4% των νέων διαγνώσεων καρκίνου το 2024 θα μπορούσε να αποδοθεί σε λοίμωξη από τον ιό HPV.
Εξαρτάται από τη λοίμωξη. Στην περίπτωση του HIV, ο ιός καταστέλλει το ανοσοποιητικό σύστημα, καθιστώντας ευκολότερο για άλλους καρκινογόνους ιούς να αναπαραχθούν. Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού προκαλεί βλάβη στους ιστούς και παράγει τοξίνες που αποσταθεροποιούν τον φυσικό έλεγχο του σώματος όσον αφορά την κυτταρική ανάπτυξη και διαίρεση, γεγονός που μπορεί να οδηγήσει σε καρκίνο.
Ορισμένες από αυτές τις λοιμώξεις έχουν θεραπείες. Το ελικοβακτηρίδιο του πυλωρού μπορεί να εξαλειφθεί με αντιβιοτικά, για παράδειγμα, μειώνοντας τον κίνδυνο γαστρικού καρκίνου, και η θεραπεία του HIV μειώνει επίσης τον κίνδυνο καρκίνου που προέρχεται από τη λοίμωξη. Κάποιες άλλες λοιμώξεις της λίστας διαθέτουν εμβόλια.
Μάλιστα, για μερικά από αυτά τα εμβόλια, η πρόληψη του καρκίνου ήταν ένας σημαντικός στόχος που οδήγησε στην ανάπτυξή τους. «Το εμβόλιο κατά του ιού της ηπατίτιδας Β ήταν το πρώτο εμβόλιο που αναπτύχθηκε κατά του καρκίνου», λέει η Rumgay. Ομοίως, το εμβόλιο κατά του ιού HPV, το οποίο εγκρίθηκε πριν από 20 χρόνια, έχει ως στόχο την πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Οι επιδημιολόγοι καρκίνου ενδέχεται να αρχίσουν να βλέπουν τα αποτελέσματα του εκτεταμένου εμβολιασμού κατά του HPV σε μελλοντικές αναλύσεις, λέει η Rumgay. «Όλο και περισσότεροι άνθρωποι που έχουν εμβολιαστεί αρχίζουν να φτάνουν σε ηλικία όπου θα μπορούσαμε ενδεχομένως να δούμε τον αντίκτυπο στα ποσοστά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ή σε άλλα ποσοστά καρκίνου», αναφέρει.
Ωστόσο, αυτά τα εμβόλια δεν φτάνουν σε όλους όσους θα μπορούσαν να επωφεληθούν από αυτά. Στις ΗΠΑ, τα ποσοστά εμβολιασμού κατά της ηπατίτιδας Β στα νεογνά έχουν μειωθεί κατακόρυφα τα τελευταία δύο χρόνια.
Για άλλες λοιμώξεις, δεν υπάρχουν διαθέσιμα εμβόλια. Όσον αφορά τον ιό EBV, έναν σχεδόν πανταχού παρόντα ιό με μακρά, σαφώς τεκμηριωμένη ιστορία συμβολής στον καρκίνο, «δεν έχουμε ακόμη ένα αποτελεσματικό εμβόλιο ή έναν αποτελεσματικό τρόπο πρόληψής του», λέει η Rumgay. «Αυτό είναι κάτι που θέλουμε να τονίσουμε με τη μελέτη μας».
Ιστορικά, ήταν δύσκολο να κεντρίσει κανείς το ενδιαφέρον των φαρμακευτικών εταιρειών για εμβόλια κατά ιών όπως ο EBV, οι οποίοι είναι κοινοί και μη θανατηφόροι, λέει ο Lawrence Young, ιολόγος και ομότιμος καθηγητής μοριακής ογκολογίας στο Πανεπιστήμιο Warwick στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος έχει αφιερώσει την καριέρα του στη μελέτη του καρκίνου και του ιού EBV (ο Young δεν συμμετείχε στην έρευνα του IARC).
Ωστόσο, χάρη εν μέρει σε έρευνες που υποδηλώνουν ότι ο EBV ενδέχεται να εμπλέκεται στη σκλήρυνση κατά πλάκας, μια αυτοάνοση διαταραχή, «όλες οι εταιρείες έχουν πλέον δείξει μεγάλο ενδιαφέρον», αναφέρει. Ένας αριθμός υποψήφιων εμβολίων μελετάται αυτή τη στιγμή, με ορισμένα εξ αυτών να βρίσκονται σε στάδιο κλινικών δοκιμών.
Για κάποιες από τις λοιμώξεις που εμπλέκονται στην τελευταία μελέτη —ιδίως για τον ερπητοϊό που σχετίζεται με το σάρκωμα Καπόσι— υπάρχει ανάγκη για πολύ περισσότερη έρευνα στον τομέα της πρόληψης, λέει η Rumgay. Η ελπίδα είναι ότι «αυτά τα νέα ευρήματα ενδέχεται να τονώσουν την περαιτέρω ανάπτυξη σε αυτόν τον τομέα», καταλήγει.
Veronique Greenwood
Το πρωτότυπο άρθρο ανήκει στο Art Point View .
Μάλιστα, για μερικά από αυτά τα εμβόλια, η πρόληψη του καρκίνου ήταν ένας σημαντικός στόχος που οδήγησε στην ανάπτυξή τους. «Το εμβόλιο κατά του ιού της ηπατίτιδας Β ήταν το πρώτο εμβόλιο που αναπτύχθηκε κατά του καρκίνου», λέει η Rumgay. Ομοίως, το εμβόλιο κατά του ιού HPV, το οποίο εγκρίθηκε πριν από 20 χρόνια, έχει ως στόχο την πρόληψη του καρκίνου του τραχήλου της μήτρας.
Οι επιδημιολόγοι καρκίνου ενδέχεται να αρχίσουν να βλέπουν τα αποτελέσματα του εκτεταμένου εμβολιασμού κατά του HPV σε μελλοντικές αναλύσεις, λέει η Rumgay. «Όλο και περισσότεροι άνθρωποι που έχουν εμβολιαστεί αρχίζουν να φτάνουν σε ηλικία όπου θα μπορούσαμε ενδεχομένως να δούμε τον αντίκτυπο στα ποσοστά καρκίνου του τραχήλου της μήτρας ή σε άλλα ποσοστά καρκίνου», αναφέρει.
Ωστόσο, αυτά τα εμβόλια δεν φτάνουν σε όλους όσους θα μπορούσαν να επωφεληθούν από αυτά. Στις ΗΠΑ, τα ποσοστά εμβολιασμού κατά της ηπατίτιδας Β στα νεογνά έχουν μειωθεί κατακόρυφα τα τελευταία δύο χρόνια.
Για άλλες λοιμώξεις, δεν υπάρχουν διαθέσιμα εμβόλια. Όσον αφορά τον ιό EBV, έναν σχεδόν πανταχού παρόντα ιό με μακρά, σαφώς τεκμηριωμένη ιστορία συμβολής στον καρκίνο, «δεν έχουμε ακόμη ένα αποτελεσματικό εμβόλιο ή έναν αποτελεσματικό τρόπο πρόληψής του», λέει η Rumgay. «Αυτό είναι κάτι που θέλουμε να τονίσουμε με τη μελέτη μας».
Ιστορικά, ήταν δύσκολο να κεντρίσει κανείς το ενδιαφέρον των φαρμακευτικών εταιρειών για εμβόλια κατά ιών όπως ο EBV, οι οποίοι είναι κοινοί και μη θανατηφόροι, λέει ο Lawrence Young, ιολόγος και ομότιμος καθηγητής μοριακής ογκολογίας στο Πανεπιστήμιο Warwick στο Ηνωμένο Βασίλειο, ο οποίος έχει αφιερώσει την καριέρα του στη μελέτη του καρκίνου και του ιού EBV (ο Young δεν συμμετείχε στην έρευνα του IARC).
Ωστόσο, χάρη εν μέρει σε έρευνες που υποδηλώνουν ότι ο EBV ενδέχεται να εμπλέκεται στη σκλήρυνση κατά πλάκας, μια αυτοάνοση διαταραχή, «όλες οι εταιρείες έχουν πλέον δείξει μεγάλο ενδιαφέρον», αναφέρει. Ένας αριθμός υποψήφιων εμβολίων μελετάται αυτή τη στιγμή, με ορισμένα εξ αυτών να βρίσκονται σε στάδιο κλινικών δοκιμών.
Για κάποιες από τις λοιμώξεις που εμπλέκονται στην τελευταία μελέτη —ιδίως για τον ερπητοϊό που σχετίζεται με το σάρκωμα Καπόσι— υπάρχει ανάγκη για πολύ περισσότερη έρευνα στον τομέα της πρόληψης, λέει η Rumgay. Η ελπίδα είναι ότι «αυτά τα νέα ευρήματα ενδέχεται να τονώσουν την περαιτέρω ανάπτυξη σε αυτόν τον τομέα», καταλήγει.
Veronique Greenwood