Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή
Τυπώνονται, αναμένονται ή έχουν κάνει ήδη την εμφάνισή τους στα βιβλιοπωλεία. Οι συντάκτες του ενθέτου «Βιβλία» παρουσιάζουν συνοπτικά ορισμένα από τα σημαντικότερα και πιο ενδιαφέροντα δοκίμια, μελέτες, βιογραφίες, αυτοβιογραφίες, μαρτυρίες, ιστορίες, έργα της ελληνικής και της μεταφρασμένης λογοτεχνίας από το πλήθος των νέων τίτλων που έχουν αναγγελθεί για τους επόμενους μήνες. Η επιλογή είναι βεβαίως ενδεικτική απλώς των τάσεων της εκδοτικής παραγωγής και δεν εξαντλεί, προφανώς, το εύρος της.
Ελληνική λογοτεχνία
Πολιτικός, ερωτικός, υπαρξιακός ποιητής… Ο αναγνώστης εξοικειώνεται με τις ποικίλες πτυχές του έργου του Μανόλη Αναγνωστάκη στη συγκεντρωτική έκδοση Τα ποιήματα 1941-1971 – Το περιθώριο. Το υστερόγραφο (πλέον από τις εκδ. Πατάκη), όπου συμπεριλαμβάνονται και 18 αθησαύριστα ποιήματα.
Το μυθιστόρημα της Ιωάννας Μπουραζοπούλου Φτερούγες κι οπλές στο αστικό δάσος (εκδ. Καστανιώτη) είναι ένα φανταστικό ταξίδι στις πρώτες δεκαετίες του 21ου αιώνα. Με συντροφιά μυθικά πλάσματα, η συγγραφέας μεταστοιχειώνει τους κοινωνικοπολιτικούς τριγμούς της εποχής σε γρίφους και αντικατοπτρισμούς.
Στο Ρίβα (εκδ. Μεταίχμιο), το τελευταίο μυθιστόρημα του εκλιπόντος Αλέξη Σταμάτη, το προσωπικό τραύμα συναντά τα μεγάλα ερωτήματα της εποχής μας. Ενας καταξιωμένος ζωγράφος, στοιχειωμένος από την εξαφάνιση της κόρης του πριν από χρόνια, έρχεται σε επαφή με τη Ρίβα, μια πανίσχυρη πλατφόρμα τεχνητής νοημοσύνης…
Στο μυθιστόρημα στις Χώρες που δεν υπάρχουν πια (εκδ. Τόπος) ο Νίκος Παναγιωτόπουλος γράφει για την απώλεια, τον θυμό και το πένθος, για τις «ανελέητες θάλασσες που συχνά χωρίζουν γιους και πατεράδες», με αφορμή τη γνωριμία δυο αγνώστων κατά τη διάσωση ενός κοριτσιού σε κάποιο νησί.
Στις παρυφές μιας επαρχιακής πόλης, από τα μεταπολεμικά χρόνια μέχρι σήμερα, διαδραματίζεται το μυθιστόρημα του Σωτήρη Δημητρίου, Νέα Σουηδία – Νέα Ελβετία (εκδ. Πατάκη), με πρωταγωνιστές τη Δομένικα, τη Φρόσω, τον Κόρτο Μαλτέζε, τη Γιαννούλα, τον Δονάτο, τον Φρατέλο, τον Γκαμπέν, την Ευταλία και τον Ράκη.
«Στην αρχή εκείνης της μέρας ο ήλιος ανέτειλε στη Δύση». Το νέο μυθιστόρημα του Μιχάλη Μοδινού, Η ανοσία της αγέλης (εκδ. Καστανιώτη), τοποθετείται στο κοντινό μέλλον στις παραλίμνιες κοινότητες της Κερκίνης. Υστερα από έναν πυρηνικό όλεθρο, η ζωή βρίσκεται σε φάση επανεκκίνησης και αναζήτησης της αλήθειας…
Ιώβ, ο Λάζαρος, ένας επιζών των στρατοπέδων συγκέντρωσης, ένα πεθαμένο αγόρι που παίρνει εκδίκηση, μια κοπέλα με εύθραυστα κόκαλα. Στα διηγήματα Και σώμα χωρίς αίμα (εκδ. Κίχλη) του Μιχάλη Μακρόπουλου ζωντανοί και νεκροί συναντιούνται στη μεθόριο της μνήμης νιώθοντας φρίκη, τρόμο, θλίψη, αλλά κυρίως αγάπη.
Στο Δεν βλέπω όνειρα συνήθως (εκδ. Μεταίχμιο) ο Ηλίας Μαγκλίνης αξιοποιεί υλικό που του εμπιστεύτηκε η οικογένεια του γιατρού Χάρη Περέζ, επιζώντος του Αουσβιτς, διερευνώντας πώς Εβραίοι στρατεύσιμης ηλικίας, επιζώντες του Ολοκαυτώματος, βρέθηκαν επιστρέφοντας στην Ελλάδα αντιμέτωποι με τον Εμφύλιο.
Στο μυθιστόρημα Μολυβένιος ουρανός (εκδ. Ικαρος) η Ιφιγένεια Θεοδώρου διατρέχει πενήντα χρόνια σύγχρονης ελληνικής ιστορίας μέσα από το χρονικό μιας οικογένειας, με αφετηρία ένα έγκλημα που δεν χωράει σε ένα απλό αστυνομικό δελτίο.
Το Αλλο κρεβάτι (επιμ. Δημήτρης Παπανικολάου, εκδ. Ψυχογιός), είναι ένα ανέκδοτο αυτομυθοπλαστικό κείμενο του Κώστα Ταχτσή, «μια ιστορία για την κατάκτηση του μυθιστορήματος, αλλά και μια ιστορία για την αναγκαιότητα της αυτοβιογραφίας», που εμπλουτίζει τη ματιά μας στη ζωή και στο έργο του.
Ξένη λογοτεχνία
Διαχρονικό μνημείο της παγκόσμιας λογοτεχνίας, μια συλλογή 100 μεσαιωνικών ιστοριών που πηγάζουν από την παράδοση και την παρατήρηση της καθημερινής ζωής. O Βοκάκιος και το Δεκαήμερο ή Ο πρίγκιπας Γκαλεότο (εκδ. Gutenberg, μτφρ. Ζωή Βαλάση) ανήκουν στα εκδοτικά γεγονότα της σεζόν.
Το πληθωρικό μεταμοντέρνο έπος του Αμερικανού Ντέιβιντ Φόστερ Γουάλας Ατέλειωτο αστείο καταφθάνει σε δύο τόμους (εκδ. Gutenberg, μτφρ. Κώστας Καλτσάς) και αποκαλύπτει μια συγγραφική διάνοια που πάλεψε με τις σκοτεινότερες πλευρές της πολιτισμικής μας συνθήκης. Η ψυχαγωγία, η απόλαυση, το κενό νοήματος.
Εχει χαρακτηριστεί «Κάφκα της Κίνας» και θεωρείται βασική διεκδικήτρια του Νομπέλ Λογοτεχνίας. Η Τσαν Σουέ, με την Ξυπόλυτη γιατρό (εκδ. Καστανιώτη, μτφρ. Δημήτρης Σωτάκης), προσφέρει ένα σουρεαλιστικό μυθιστόρημα, εν μέρει βιωματικό, για την ακατάλυτη και μυστηριώδη σχέση ανθρώπου και φύσης.
O Σαλμάν Ρούσντι στο βιβλίο Η ενδέκατη ώρα (εκδ. Ψυχογιός, μτφρ. Μιχάλης Μακρόπουλος) καταθέτει μια σειρά από «μαγικές» μυθοπλασίες, με κεντρικό άξονα τη θνητότητα, που κινούνται ανάμεσα στις τρεις χώρες που τον έχουν διαμορφώσει, την Ινδία, την Αγγλία και τις ΗΠΑ.
O Eλβετός Νέλιο Μπίντερμαν, μόλις 23 ετών, με το μυθιστόρημά του Λάζαρ (εκδ. Μεταίχμιο, μτφρ. Μαρία Μαντή) έχει συγκεντρώσει το διεθνές ενδιαφέρον εδώ και τρία χρόνια. Το βιβλίο του, εμπνευσμένο από την οικογένειά του – παλαιούς ούγγρους ευγενείς –, είναι μια πολυεπίπεδη σάγκα.
H 32χρονη Κάρο Κλερ Μπερκ με το άκρως επιτυχημένο μυθιστόρημά της Yesteryear (εκδόσεις Διόπτρα, μτφρ. Μυρσίνη Γκανά) αναμένεται να προκαλέσει πολλές συζητήσεις. Μια γυναίκα, μια tradwife, η Νάταλι, θιασώτρια και νοσταλγός των αξιών του παρελθόντος, ξυπνά σε μια πραγματικότητα που τη δοκιμάζει.
Ο Μικέλε Μάρι αφηγείται μια παράξενη ιστορία που αρχίζει το 1975. Μαθητές λυκείου, στο πλαίσιο της αποφοίτησής τους, κάνουν μια μακάβρια συμφωνία που αντηχεί στον χρόνο. Οι Πέτρινοι συνδαιτυμόνες (εκδ. Ικαρος, μτφρ. Δήμητρα Δότση) απέσπασαν το Βραβείο Strega 2026.
Μια φωνή, ιδιαίτερη και μαχητική, που αξίζει να ακουστεί είναι η αφροβραζιλιάνα συγγραφέας Κονσεϊσάου Εβαρίστου. Το Νανούρισμα για ένα μεγάλο αγόρι (εκδ. Βακχικόν, μτφρ. Πωλίνα Δημέα) αποτελεί ακτινογραφία της αρρενωπότητας, των ταξικών και πολιτισμικών αντιφάσεων σε μια περίπλοκη χώρα.
O Bοσνιοαμερικανός Αλεξάνταρ Χέμον επανακάμπει στα ελληνικά μετά από μια εικοσιπενταετία. Το ιστορικό μυθιστόρημα Ο κόσμος και όλα όσα περιέχει (εκδ. Πατάκη, μτφρ. Θωμάς Σκάσσης) εκκινεί το 1914 και επικεντρώνεται στη συγκινητική σχέση δύο ανδρών που αναζητούν, σε εμπόλεμους καιρούς, την αγάπη.
To πορτρέτο μιας καλλιτέχνιδας ως νεαρής γυναίκας. Αυτός θα μπορούσε να είναι, για την Αμερικανίδα Λίλι Κινγκ, ο εναλλακτικός τίτλος στο μυθιστόρημα Συγγραφείς και εραστές (εκδ. Στερέωμα, μτφρ. Χριστίνα Σωτηροπούλου). Απώλεια, πένθος, δημιουργία. Η προσπάθεια να ξαναγεννηθείς μέσα στην ίδια σου τη ζωή.
Βιογραφίες, αυτοβιογραφίες, προσωπικές μαρτυρίες
Διασταυρώσεις με ανθρώπους, άλλους πολύ οικείους, άλλους λιγότερο, στην Κατοχή, τον Εμφύλιο, τη δικτατορίας, τη Μεταπολίτευση καταγράφει ο Τίτος Πατρίκιος στο Ανθρωποι που γνώρισα (εκδ. Κίχλη), δίνοντας μέσα από τις συναντήσεις αυτές και ψηφίδες αυτοβιογραφίας.
Στο «Να βλέπω τα πρόσωπα των ανθρώπων». Ο Αγγελος Ελεφάντης ως πολιτισμικός κριτικός (εκδ. Πόλις) ο Νικόλας Σεβαστάκης αναδεικνύει την αντικομφορμιστική στάση, την κοφτερή πένα και την οξύνοια ενός επιδραστικού αριστερού διανοουμένου που συχνά έπαιρνε αποστάσεις από τις πλειοψηφικές απόψεις στο αριστερό κοινό.
Σε νέα έκδοση κυκλοφορεί η Αλληλογραφία (1930-1966) (εκδ. Ικαρος) του Γιώργου Θεοτοκά με τον Γιώργο Σεφέρη, 85 επιστολές που ξετυλίγουν το χρονικό της τριανταεπτάχρονης φιλίας τους και αποτυπώνουν τις ανησυχίες, τις αναζητήσεις και τις γόνιμες συγκρούσεις δύο κορυφαίων της Γενιάς του ’30.
Στο βιβλίο Ο μπάρμπα Σταμάτης στο Λαϊκό Νοσοκομείο (εκδ. Καπόν) ο Σταμάτης Χατζηγιάννης και ο Γιώργος Πουλημένος καταγράφουν τις αναμνήσεις ενός μικρασιάτη πρόσφυγα, εργαζομένου στο Λαϊκό Νοσοκομείο (1942-1960). Σπάνια μαρτυρία της νοσοκομειακής καθημερινότητας και σπάνια εικόνα της Αθήνας από την Κατοχή έως τα μεταπολεμικά χρόνια.
Το πιο προσωπικό έργο του Εμίρ Κουστουρίτσα, το Καλά, δε βλέπεις πως δεν βλέπω; (μτφρ. Ισμήνη Ραντούλοβιτς, εκδ. Gutenberg), αρχίζει από τη φιλία του με τον νομπελίστα Πέτερ Χάντκε και εξελίσσεται σε αυτοβιογραφικό χρονικό για τη μνήμη, τη Γιουγκοσλαβία, τον πόλεμο, την τέχνη, και έναν κόσμο που άλλαξε ανεπιστρεπτί.
Στο Για πάντα Κόκκινος (μτφρ. Γιώργος Μπλάνας, Σοφία Διονυσοπούλου, εκδ. Γκοβόστη) ο Χάουαρντ Φαστ καταγράφει τις διώξεις που υπέστη ως κομμουνιστής επί μακαρθισμού. Προσωπικό χρονικό, εξομολόγηση, και μαζί ιστορική ανάλυση για μια σκοτεινή περίοδο της αμερικανικής Ιστορίας.
Στο νέο του βιβλίο με τίτλο Στις φυλακές… (εκδ. Στιγμή), μια συλλογή ημι-αυτοβιογραφικών κειμένων, ο Νάσος Βαγενάς μιλά για ανθρώπους που τον επηρέασαν και τον βοήθησαν στη λογοτεχνική του ανάπτυξη, από τη Δράμα των παιδικών χρόνων μέχρι το Κέιμπριτζ, τη Ρώμη και την Αθήνα.
Από τις εκδόσεις Πατάκη θα κυκλοφορήσει βιβλίο του Γιώργου Καμίνη με αναφορές στη δημαρχία του στον Δήμο Αθηναίων (2011-2019), στην εμπειρία της πολιτικής διαδρομής ενός πανεπιστημιακού χωρίς κομματική εμπειρία και στην κρίσιμη εποχή των μνημονίων.
Στο αυτομυθοπλαστικό Παιδάκι μ’ άσπρα γένια (εκδ. Πατάκη) ο Αύγουστος Κορτώ υπόσχεται «σκηνές απ’ τον παραδεισένιο βίο μου με τον Τάσο, λόγια λατρείας για τον Μάνο Χατζιδάκι, δύο ανέκδοτα κεφαλαία απ’ την πρώτη γραφή του “Βιβλίου της Κατερίνας”, το πώς έγινα συγγραφέας…».
Η Αλίκη Καγιαλόγλου στο Μια φορά κι έναν καιρό, η Αλεξάνδρα, η Ευανθία και η Αλίκη (εκδ. Μεταίχμιο) ξεδιπλώνει την προσωπική και καλλιτεχνική της διαδρομή. Μέσα από αυτοβιογραφικές αφηγήσεις, συνεντεύξεις και φωτογραφικό υλικό, αποκαλύπτεται σταδιακά η γυναίκα πίσω από την ερμηνεύτρια.
Δοκίμια, μελέτες, αφηγήματα
Με παιγνιώδη και σκωπτική διάθεση, το δοκίμιο του Δημήτρη Κράλλη Πορφυρές μυθοπλασίες. Βυζάντιο και νεοελληνικό φαντασιακό (εκδ. Νήσος) επαναπροσεγγίζει τη βυζαντινή πραγματικότητα, «μακριά από νεοορθόδοξες μυθοπλασίες αλλά και από κριτικές με πρόσημο Διαφωτισμού». Το Βυζάντιο αλλιώς.
Την εποχή των μεγάλων μεταβολών της Νότιας Ευρώπης στη δεκαετία του ’70, μεταξύ των οποίων και τη δική μας Μεταπολίτευση, θέτει σε προοπτική ο ιστορικός Κωστής Κορνέτης στο βιβλίο Μια συλλογική βιογραφία της δημοκρατικής μετάβασης του ευρωπαϊκού Νότου (εκδ. Πόλις).
Στη διάλεξή του το 1988 Ο νόμος της Φύσης και το όνειρο του ανθρώπου (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης, μτφρ. Γιάννης Παλαβός) ο Ουάλας Στέγκνερ, από τους θεμελιωτές των Προγραμμάτων Δημιουργικής Γραφής στις ΗΠΑ, αναλύει την τέχνη της συγγραφής και παρουσιάζει τη λογοτεχνία ως τρόπο θέασης του κόσμου.
Σταθμός στη σταδιοδρομία της Σούζαν Σόνταγκ, η συλλογή Ενάντια στην ερμηνεία και άλλα δοκίμια (εκδ. Gutenberg, μτφρ. Εφη Γιαννοπούλου) περιλαμβάνει μερικά από τα πιο γνωστά κείμενά της για την υπερανάλυση της τέχνης, το θέατρο, τον κινηματογράφο.
Το πρώτο βιβλίο του ελληνοαμερικανού δημοσιογράφου Σον Μάθιους, Επιστροφή στο Βυζάντιο: Η Ελλάδα και η νέα θέση της στην Εγγύς Ανατολή (εκδ. Μεταίχμιο, μτφρ. Στέφανος Καβαλλιεράκης) είναι ένας επαναπροσδιορισμός της ανατολίτικης ταυτότητας της χώρας που είναι υβριδική σε πολιτισμικό και γεωπολιτικό επίπεδο.
Σε νέα έκδοση κυκλοφορεί το Δοκίμιο για την κούραση (εκδ. Εστία, μτφρ. Σπύρος Μοσκόβου) του νομπελίστα Πέτερ Χάντκε, όπου επαναπροσδιορίζει την εξάντληση ως ευλογία. Διακρίνει την απομονωτική, καταστροφική κούραση από μια «δημιουργική κόπωση» που γαληνεύει το πνεύμα, οξύνει την αίσθηση του κόσμου και ενώνει τους ανθρώπους.
Ο Ουρουγουανός Σέρχιο Μπλάνκο, συγγραφέας του επιτυχημένου έργου Μια άλλη Θήβα (Θέατρο Νέου Κόσμου, σεζόν 2022-2026), εισέρχεται με το βιβλίο του Αυτομυθοπλασία. Μια μηχανική του εγώ (εκδ. Πατάκη, μτφρ. Μαρία Χατζηεμμανουήλ) στο λεπτό, σκιώδες, νευραλγικό πεδίο μεταξύ ζωής και δημιουργίας.
Τον διάλογο λογοτεχνίας και μόδας στον 19ο και τις αρχές του 20ού αιώνα διερευνά η Νότα Σεφερλή στο βιβλίο (Γ)Ραφές και Υφάνσεις. Η μόδα στη λογοτεχνία από τον ρομαντισμό στον μοντερνισμό (εκδ. Κίχλη), ευρηματική προσέγγιση μιας αναδυόμενης όψης της νεωτερικής κοινωνίας.
Πήγαινέ με στον αρχηγό σου τιτλοφορείται το νέο βιβλίο του διάσημου αστροφυσικού Νιλ ΝτεΓκράς Τάισον (εκδ. Ψυχογιός, μτφρ. Χρήστος Καψάλης), το οποίο πραγματεύεται αριστοτεχνικά το ερώτημα του τι θα συνέβαινε αν ο άνθρωπος ερχόταν σε επαφή με μια εξωγήινη νοημοσύνη.
Ο σερ Τιμ Μπέρνερς-Λι εφευρέτης του Παγκόσμιου Ιστού (World Wide Web) θεωρείται από τους πλέον επιδραστικούς ανθρώπους στον σύγχρονο κόσμο. Στο αφήγημά του Αυτό είναι για όλους (εκδ. Καστανιώτη, μτφρ. Μανώλης Ανδριωτάκης) ανατέμνει την ψηφιακή εποχή.
Ιστορία
Ο δικτάτορας, η ηγετική βαθμίδα των ναζί, τα μεσαία στελέχη που εφάρμοζαν τις αποφάσεις, τα εργαλεία τους χαμηλότερα στην ιεραρχία είναι Οι άνθρωποι του Χίτλερ (εκδ. Αλεξάνδρεια, μτφρ. Χρήστος Γεμελιάρης) στους οποίους στρέφει την οξυδερκή ματιά του ο Ρίτσαρντ Εβανς.
Το Παιχνίδι σκιών του Τιμ Μάρσαλ (εκδ. Διόπτρα, μτφρ. Σπύρος Κατσούλας) αναδεικνύει τον πόλεμο του Κοσόβου στη δύση του 20ού αιώνα ως πρώτη πράξη του νέου Ψυχρού Πολέμου μεταξύ Ανατολής και Δύσης.
Ο πρώτος τόμος της πολυαναμενόμενης βιογραφίας Ελευθέριος Βενιζέλος: Η δημιουργία ενός Ελληνα πολιτικού, 1864-1914 (εκδ. Εστία, μτφρ. Αντώνης Δεριζιώτης) του Μάικλ Λιουέλιν-Σμιθ αποτελεί μια διεισδυτική ματιά στα χρόνια της διαμόρφωσης και της ανάδειξης του κορυφαίου ηγέτη.
Την ήττα από τους Πρώσους το 1871, την αποχώρηση της γαλλικής κυβέρνησης από το Παρίσι, την διακυβέρνηση των Κομουνάρων, τον εμφύλιο πόλεμο που σηματοδότησε αναλύει ο γάλλος ιστορικός Μισέλ Βινόκ στο βιβλίο Η Κομούνα (εκδ. Πόλις, μτφρ. Μυρτώ Ταπεινού).
Ο Ιλον Μασκ ως φαινόμενο, σύμπτωμα, εκπρόσωπος μιας καταστροφικής ιδεολογίας αλλά και το περιεχόμενό της αναλύονται διεξοδικά από τους Κουίν Σλομπόντιαν και Μπεν Τάρνοφ στο βιβλίο Μασκισμός (εκδ. Μεταίχμιο, μτφρ. Κωστής Πανσέληνος).
Η Βαϊμάρη. Ζωή στο χείλος της καταστροφής (εκδ. Παπαδόπουλος, μτφρ. Γεωργία Μίχα) της Κάτια Χόιερ αναλύει τον ταραχώδη βίο της βραχύχρονης γερμανικής δημοκρατίας του Μεσοπολέμου, την πολιτική, κοινωνική, πολιτισμική συνθήκη από το τέλος του Α΄ Παγκοσμίου Πολέμου ως την εδραίωση του ναζισμού.
Στην ανάλυση των αιτίων του Β΄ Παγκοσμίου Πολέμου, των κεντρικών πολιτικών αποφάσεων και στρατηγικών επιλογών που καθόρισαν την έκβασή του εστιάζει ο Χαράλαμπος Παπασωτηρίου στο βιβλίο Β΄ Παγκόσμιος Πόλεμος: Πολιτική και στρατηγική ανάλυση (εκδ. Πατάκη).
Το Ζοργκ του Σιντάρτ Κάρα (εκδ. Ψυχογιός, μτφρ. Στέλιος Χουρμουζιάδης) αφηγείται τη συγκλονιστική ιστορία του πνιγμού δεκάδων σκλάβων που πετάχθηκαν στη θάλασσα από το ομώνυμο δουλεμπορικό και της δικαστικής διερεύνησής της που συνέβαλε στην κατάργηση της δουλείας στη Βρετανία.
Επώνυμοι και ανώνυμοι Γερμανοί, σύμβολα και αντιλήψεις, νοοτροπίες και συμπεριφορές περνούν μέσα από το βιβλίο Η εποχή των λύκων (εκδ. Κέδρος, μτφρ. Γιώτα Λαγουδάκου και Ηλίας Γιαννόπουλος) του Χάραλντ Γιένερ, ζωηρό πορτρέτο της πρώτης μεταπολεμικής δεκαετίας της Γερμανίας.
Ο «Ανώνυμος του 1789», το ανατρεπτικό και ασεβές έργο, το δεύτερο μέρος του οποίου θεωρούνταν ως τώρα χαμένο, εκδίδεται με τίτλο Αληθής Ιστορία – Συλλογισμοί. Περί ενός ρητού ότι ο Θεός ου δέχεται τους ύμνους των ασεβών (Πανεπιστημιακές Εκδόσεις Κρήτης) σε εισαγωγή, επιμέλεια και ερμηνευτικά σχόλια του Γιάννη Κόκκωνα.