Skip to content
Διάρκεια άρθρου: Λιγότερο απο 1 λεπτό Λεπτά

Γλωσσάριο εκδοτικών όρων: ένας πρακτικός οδηγός για συγγραφείς

Η έκδοση ενός βιβλίου είναι μια δημιουργική αλλά και σύνθετη διαδικασία. Από το χειρόγραφο μέχρι το τελικό αντίτυπο, μεσολαβούν πολλοί άνθρωποι, τεχνικά στάδια και ειδικοί όροι. Η κατανόηση αυτής της γλώσσας βοηθά τους συγγραφείς να επικοινωνούν καλύτερα με τους εκδότες και να παίρνουν πιο ενημερωμένες αποφάσεις.

Τοποθέτηση ή παρακαταθήκη: Η επί πιστώσει (όχι τοις μετρητοίς) πώληση βιβλίων σε συνεργαζόμενες επιχειρήσεις. Η τοποθέτηση επιτρέπει την επιστροφή των αντιτύπων που δεν πωλήθηκαν, ενώ η εξόφληση γίνεται συνήθως μετά από ένα προκαθορισμένο διάστημα και την πώληση κάθε αντιτύπου.

Μάρκετινγκ: Η διαδικασία προώθησης ενός βιβλίου σε πιθανούς αναγνώστες, με τη βοήθεια στρατηγικών όπως η διαφήμιση, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης και οι εκδηλώσεις.

Έκπτωση χονδρικής: Το ποσοστό έκπτωσης από τη λιανική τιμή που απολαμβάνει ένας λιανοπωλητής όταν αγοράζει ένα βιβλίο.

Δοκίμιο: Το ψηφιακό ή έντυπο ακριβές αντίγραφο του βιβλίου που θα αγοράσει ο αναγνώστης.

Πρώτο δοκίμιο: Μια πρώιμη εκδοχή ενός μη δημοσιευμένου βιβλίου, που χρησιμοποιείται για μια πρώτη διόρθωση και κριτική.

Bleed: Κατά την εκτύπωση, η περιοχή μιας σελίδας που θα αποκοπεί, αλλά συνεχίζει να περιλαμβάνει στοιχεία του σχεδίου ή της εικόνας.

Στοιχειοθέτηση (layout): Η διαδικασία τακτοποίησης κειμένου και εικόνων σε μια σελίδα, ώστε να είναι έτοιμη για εκτύπωση.

Imprint: Η εμπορική ονομασία με την οποία δημοσιεύεται ένα έργο και η οποία χρησιμοποιείται συχνά για την προώθηση βιβλίων· για παράδειγμα, το όνομα των εκδόσεων που κυκλοφορούν το βιβλίο.

Ghostwriting: Η πρακτική συγγραφής ενός βιβλίου για λογαριασμό κάποιου άλλου, ο οποίος αναφέρεται ως συγγραφέας.

Επιστολή ενδιαφέροντος: Μια επιστολή που στέλνει ένας συγγραφέας σε λογοτεχνικό πράκτορα ή εκδότη, για να παρουσιάσει μια ιδέα βιβλίου.

Προκαταβολή: Ένα χρηματικό ποσό που καταβάλλεται για να οριστικοποιηθεί μια σύμβαση και να καλυφθούν τα πρώτα έξοδά της.

Backlist: Η λίστα ενός εκδότη με παλαιότερα βιβλία που εξακολουθούν να είναι διαθέσιμα.

Blurb: Ένα σύντομο διαφημιστικό κείμενο που συνοδεύει ένα δημιουργικό έργο και χρησιμοποιείται συχνά στο εξώφυλλο του βιβλίου ή στην ηλεκτρονική περιγραφή του.

Δείγμα βιβλίου: Ένα έγγραφο που ετοιμάζει ένας συγγραφέας για να παρουσιάσει ένα βιβλίο μη μυθοπλασίας σε εκδότες. Συνήθως περιλαμβάνει μια επισκόπηση, περιλήψεις κεφαλαίων και δείγματα κεφαλαίων.

Σκληρό εξώφυλλο (hardcover): Το εξώφυλλο βιβλίου που είναι φτιαγμένο από άκαμπτο χαρτόνι, συνήθως πλαστικοποιημένο ή καλυμμένο με ύφασμα, βαρύ χαρτί ή, κάποιες φορές, δέρμα. Επιλέγεται συχνά για παιδικά βιβλία και λευκώματα.

Print-on-Demand (εκτύπωση κατά παραγγελία): Μια πρακτική τεχνολογία που επιτρέπει την εκτύπωση βιβλίων ακριβώς όταν χρειάζονται για πώληση, περιορίζοντας την ανάγκη για μεγάλες εκτυπώσεις (υψηλό τιράζ) και αποθήκευση.

Τιράζ: Ο αριθμός των βιβλίων που παράγονται σε μία παραγωγική διαδικασία.

Εκτύπωση όφσετ (offset): Μια διαδεδομένη τεχνική εκτύπωσης, κατά την οποία η εικόνα μεταφέρεται από μια πλάκα σε μια ελαστική κουβέρτα και, στη συνέχεια, στην επιφάνεια εκτύπωσης. Είναι ιδιαίτερα χρήσιμη για μεγάλα τιράζ.

Ψηφιακή εκτύπωση: Μια ευέλικτη τεχνική που χρησιμοποιεί κυρίως ξηρογραφικές μεθόδους για την εκτύπωση βιβλίων σελίδα προς σελίδα.

Ebook: Μια ψηφιακή έκδοση ενός βιβλίου που μπορείς να διαβάσεις σε υπολογιστή, ηλεκτρονικό αναγνώστη ή άλλη ηλεκτρονική συσκευή.

Audiobook: Μια ηχογραφημένη έκδοση ενός βιβλίου ή κειμένου, που ζωντανεύει μέσα από την αφήγηση ενός αφηγητή.

Χειρόγραφο: Το αρχικό κείμενο του έργου ενός συγγραφέα, πριν εκδοθεί.

Επιμέλεια: Η διαδικασία ελέγχου ενός κειμένου για γραμματικά, συντακτικά και ορθογραφικά λάθη, καθώς και για λάθη στη στίξη. Μπορεί επίσης να περιλαμβάνει επεξεργασία και εννοιολογικό έλεγχο.

Επεξεργασία: Η διαδικασία αναθεώρησης ενός κειμένου, ώστε να γίνει πιο σαφές, συνεκτικό και ευχάριστο στην ανάγνωση.

Σχεδιασμός εξωφύλλου: Η δημιουργία του μπροστινού και του πίσω εξωφύλλου ενός βιβλίου, με προσεκτική επιλογή σχεδίου, τυπογραφίας και εικόνων.

Δημιουργικό: Η ομάδα ανθρώπων που αναλαμβάνει το στήσιμο του βιβλίου, συνήθως με την καθοδήγηση του καλλιτεχνικού διευθυντή του εκδοτικού οίκου (art director).

Χαρτόδετο μαζικής αγοράς: Ένα μικρότερο και πιο οικονομικό βιβλίο με μαλακό εξώφυλλο, που θα βρείτε συνήθως σε μη παραδοσιακά σημεία πώλησης, όπως αεροδρόμια και σούπερ μάρκετ.

Χαρτόδετο (trade paperback): Ένα βιβλίο καλύτερης ποιότητας από ένα χαρτόδετο μαζικής αγοράς, με λίγο υψηλότερη τιμή. Είναι η πιο συνηθισμένη μορφή βιβλίου που θα βρείτε στα βιβλιοπωλεία.

Εσώφυλλα (endpapers): Τα φύλλα χαρτιού που είναι κολλημένα στις εσωτερικές πλευρές των εξωφύλλων ενός βιβλίου με σκληρό εξώφυλλο και συνδέουν το σώμα του βιβλίου με τα εξώφυλλα.

Πρόλογος: Μια σύντομη εισαγωγική δήλωση στην αρχή ενός δημοσιευμένου έργου, που γράφεται συνήθως από κάποιον άλλο και όχι από τον συγγραφέα.

Εισαγωγή: Μια σύντομη εισαγωγική δήλωση που γράφει ο ίδιος ο συγγραφέας του βιβλίου.

Είδος: Μια κατηγορία λογοτεχνικής δημιουργίας με κοινά χαρακτηριστικά στη μορφή, το ύφος ή το θέμα, όπως η λογοτεχνία, το δοκίμιο, η μονογραφία κ.λπ.

Λογοτεχνικός πράκτορας: Ένας επαγγελματίας που εκπροσωπεί συγγραφείς και τα έργα τους σε εκδότες, θεατρικούς παραγωγούς, παραγωγούς ταινιών και κινηματογραφικά στούντιο, βοηθώντας τους παράλληλα να διαπραγματευτούν πωλήσεις και συμφωνίες.

Εκτός κυκλοφορίας: Ένα βιβλίο που δεν κυκλοφορεί πια.

Προεκτύπωση: Ο όρος που χρησιμοποιεί η εκδοτική βιομηχανία για τις διαδικασίες από τη δημιουργία της διάταξης εκτύπωσης μέχρι την τελική εκτύπωση.

Δικαιώματα (royalties): Τα χρήματα που λαμβάνει ένας συγγραφέας από τις πωλήσεις του βιβλίου του.

Πνευματικά δικαιώματα: Τα αποκλειστικά νομικά δικαιώματα που δίνονται σε έναν συγγραφέα ή δημιουργό για να εκτυπώσει, να δημοσιεύσει, να αναπαράγει, να κινηματογραφήσει ή να ηχογραφήσει ένα λογοτεχνικό, καλλιτεχνικό ή μουσικό έργο και να επιτρέψει σε άλλους να κάνουν το ίδιο.

Κοινό κτήμα: Η κατάσταση ενός λογοτεχνικού έργου ή μιας εφεύρεσης των οποίων η προστασία πνευματικών δικαιωμάτων ή το δίπλωμα ευρεσιτεχνίας έχει λήξει ή δεν υπήρξε ποτέ.

Επικουρικά δικαιώματα: Τα δικαιώματα παραγωγής ή έκδοσης ενός βιβλίου σε άλλες μορφές, όπως ταινία, ηχητικό βιβλίο, ξενόγλωσσες εκδόσεις κ.λπ.

Εκκαθάριση: Η πληρωμή των δικαιωμάτων από τις πωλήσεις ενός βιβλίου για μια συγκεκριμένη χρονική περίοδο, η οποία συνήθως αναφέρεται γραπτώς στο συμβόλαιο.

Συμβόλαιο: Μια γραπτή συμφωνία με την οποία τα συμβαλλόμενα μέρη αναλαμβάνουν συγκεκριμένες υποχρεώσεις το ένα απέναντι στο άλλο. Οι υποχρεώσεις αυτές μπορεί να αφορούν οικονομικές συναλλαγές, εμπορικές σχέσεις, χρονικά διαστήματα κ.ά.

Art director: Ο καλλιτεχνικός διευθυντής του εκδοτικού οίκου, ο οποίος διαμορφώνει την οπτική ταυτότητα των εκδόσεων και φροντίζει να παραμένει συνεπής σε όλα τα έργα που δημιουργεί ο ίδιος ή η ομάδα του.

ISBN (International Standard Book Number): Ένας μοναδικός αριθμός αναγνώρισης για κάθε βιβλίο, που βοηθά στην καταλογογράφηση και την παρακολούθηση των πωλήσεων.

Μεταδεδομένα: Χρήσιμες πληροφορίες για ένα βιβλίο, όπως ο τίτλος, ο συγγραφέας, η περιγραφή και οι λέξεις-κλειδιά, που διευκολύνουν την καταλογογράφηση και την αναζήτησή του.

Διανομή: Η διαδικασία που βοηθά ένα βιβλίο να φτάσει στους αναγνώστες, είτε μέσα από φυσικά βιβλιοπωλεία είτε μέσω διαδικτυακών πλατφορμών.

 

Ελπίζουμε να βοηθήσαμε! 🙂

 

‹