Με αντηχήσεις από την Côte d’Azur της Γαλλίας και τον μεταπολεμικό Ευρωπαϊκό χώρο εν γένει, μέχρι την αντίπερα όχθη του Ατλαντικού και την κοινωνία της κατανάλωσης, οι δύο νέες εκθέσεις στο MOMUS-Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης
Frida Kahlo: Η διεθνής έκθεση “Beyond the Icon” έρχεται στον Ελληνικό Κόσμο
Αδιάλειπτα αφοσιωμένος στην τέχνη και στις ανανεώσεις των μέσων, των υλικών και των πρακτικών του, πειραματίζεται διαρκώς. Πίσω από τα ζωγραφικά έργα κρύβει συχνά παραλλαγμένη τη φωτογραφία, από τη ζωγραφική μεταπηδά στο σινεμά και από το σινεμά στη ζωγραφική.
Πυρήνας της έκθεσης «Martial Raysse. Sinéma» είναι το λιγότερο γνωστό έργο του, που αφορά στα φιλμς και τα βίντεο: εκεί όπου η τέχνη του συναντιέται με τον πειραματικό κινηματογράφο στη χρήση του χρώματος, της υλικότητας και της καθημερινότητας ως πεδία πειραματισμού. Εξαιρετικός αυτοδίδακτος τεχνίτης, σε επιφυλακή για τις νέες τεχνολογίες της εποχής, o Raysse αξιοποιεί στο έπακρο τις τεράστιες δυνατότητες που προσφέρει το πρωτοποριακό οπτικοακουστικό μέσο από τα πρώτα βήματα της έγχρωμης τηλεόρασης.
Η ανθρώπινη μορφή, τα τοπία, η μυθολογία, το χιούμορ, η κοινωνική και καταναλωτική πραγματικότητα της δεκαετίας του 1960, επηρεασμένη από τη διαφήμιση, την ποπ κουλτούρα και τη μαζική παραγωγή είναι σταθερά παρόντα, δίπλα σε πολλαπλά τεχνικά εφέ στην προσωπική χρωματική του γλώσσα, την «Martialcolor», που αντικατοπτρίζει την ένταση της pop art και τη θεαματική υπερβολή του κινηματογραφικού Technicolor. Το φιλμ και το βίντεο, που υπερβαίνουν τις παραδοσιακές τεχνικές παραγωγής, γίνεται ένας νέος τρόπος ζωγραφικής. Στην έκθεση, που προσκαλεί τον επισκέπτη να ανακαλύψει πώς ο καλλιτέχνης επεκτείνει, μέσω της κινούμενης εικόνας, την εικαστική και εννοιολογική του έρευνα, παρουσιάζονται φιλμς και βίντεο που έχουν δημιουργηθεί από το 1966 ως και το 2008. Ανάμεσα στην ποίηση, την πρόκληση και την μορφική ελευθερία, οι ταινίες του αποκαλύπτουν ένα συνεκτικό και απολύτως σύγχρονο έργο, στο οποίο κάθε εικόνα –στατική ή κινούμενη– συμμετέχει σε έναν συνολικό στοχασμό πάνω στην αναπαράσταση και στη σχέση μας με την πραγματικότητα.
«Ο κινηματογράφος, για μένα, είναι σαν μια σεισμολογική καταγραφή όλων των εικόνων που περνούν από το μυαλό μου», δήλωνε ο ίδιος.
Για πρώτη φορά στην Ελλάδα, τα ανατρεπτικά έργα κινούμενης εικόνας του Martial Raysse αναδεικνύουν μια άγνωστη πλευρά ενός πρωτοπόρου καλλιτέχνη, καθώς και τη διασταύρωση της κινούμενης και της ζωγραφικής εικόνας, όπου το βίντεο και ο κινηματογράφος γίνεται υλικό, χειρονομία και εργαλείο επαναπροσδιορισμού της σύγχρονης οπτικής κουλτούρας.
Η έκθεση συνδιοργανώνεται με το Fonds Martial Raysse.
- Επιμέλεια: Θούλη Μισιρλόγλου, Καλλιτεχνική Διευθύντρια MOMUS-Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης-Συλλογές Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης και Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης
- Βοηθός επιμελητής: Θοδωρής Μάρκογλου
«Ευρωπαϊκή Pop. Η μάχη των ρεαλισμών και των αφηγήσεων»
Πώς κατανοούμε την ανθρώπινη μορφή, την κοινωνία και τον ρόλο της τέχνης στην κοινωνική αλλαγή; Μετά τις αφαιρετικές τάσεις που κυριαρχούσαν στην τέχνη ως και τη δεκαετία 1950, η αναγνωρίσιμη εικόνα και μορφή επανέρχεται κατά τις δεκαετίες 1960-1970 και εξής, για να προσφέρει εναλλακτικές αφηγήσεις. Στην καρδιά της ανάγκης για μια ανανέωση του ρεαλισμού και της εκφραστικότητας της εικόνας, σε έναν κόσμο που απομακρυνόταν από τη θεμελιώδη ανάγκη της τέχνης να αναπαραστήσει την ανθρώπινη ύπαρξη, πολλοί καλλιτέχνες αμφισβήτησαν τις παραδοσιακές αξίες της κοινωνίας και του καλλιτεχνικού κόσμου.
Νέες αφηγήσεις απέδωσαν στιγμές καθημερινής ζωής, σχολίασαν κοινωνικά ή πολιτικά ζητήματα, αναγνωρίζοντας την επιρροή της διαφήμισης, της μαζικής κουλτούρας και των ΜΜΕ και αντικατοπτρίζοντας την ταχύτητα, τις αντιφάσεις και τις αντιφάσεις της σύγχρονης ζωής. Τα νέα είδη ρεαλισμού αναδύθηκαν, όχι ως αντιγραφή της πραγματικότητας, αλλά ως αναπαράσταση της εσωτερικής ψυχολογικής σύγκρουσης του ατόμου και των κοινωνικών του αποτυχιών.
Η έκθεση «Ευρωπαϊκή Pop. Η μάχη των ρεαλισμών και των αφηγήσεων» επιχειρεί μια διαδρομή σε έργα και καλλιτέχνες του ευρωπαϊκού χώρου που αναδεικνύουν τη μάχη των αναπαραστατικών αφηγήσεων και φωτίζουν εκ νέου τον κόσμο της πραγματικότητας και των αντικειμένων. Όλοι τους είτε είχαν συνδεθεί με κινήματα όπως της Nouvelle Figuration ή με την ομάδα των Νέων Ρεαλιστών της Γαλλίας, είτε το έργο τους βρίσκεται στον απόηχο εκείνων.
Η παρακαταθήκη του έργου τους, με τον τρόπο που ανακαλεί την κοινωνική αποξένωση, την πολιτική αναστάτωση και τις αντιφάσεις της ανθρώπινης φύσης, διατηρεί τη δύναμή του όχι μόνο ως ιστορικό καλλιτεχνικό φαινόμενο, αλλά και ως πυξίδα για τη σύγχρονη τέχνη και ζωή.
Τα έργα που παρουσιάζονται στην έκθεση προέρχονται από τις συλλογές του MOMus-Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης, καθώς και από ιδιωτικές συλλογές.
- Επιμέλεια: Θούλη Μισιρλόγλου, Καλλιτεχνική Διευθύντρια MOMUS-Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης-Συλλογές Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης και Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης
- Βοηθός επιμελήτρια: Κατερίνα Σύρογλου
- Καλλιτέχνες: Arman, Eduardo Arroyo, Δανιήλ (Παναγόπουλος), Erik Dietman, Erró, Hervé Fischer, Raymond Hains, Νίκος Κεσσανλής, Peter Klasen, Jacques Monory, Παύλος (Διονυσόπουλος), Jean-Pierre Raynaud, Χρύσα Ρωμανού, Antonio Segui, Βασίλης Σκυλάκος, Yvon Taillandier, Jean Tinguely, Jacques Villeglé
Κεντρική φωτογραφία θέματος: Martial Raysse, Εκφράζοντας ορισμένους ψυχολογικούς ορισμούς – και λοιπόν, τι γίνεται με την κότα;, 1966 Λάδι και ακρυλικό σε μουσαμά, 150×360 εκ. Δωρεά Αλέξανδρου Ιόλα MOMUS-Μουσείο Σύγχρονης Τέχνης-Συλλογές Μακεδονικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης και Κρατικού Μουσείου Σύγχρονης Τέχνης