Κάντε TO BHMA προτιμώμενη πηγή
Η Διεθνής Εκθεση Θεσσαλονίκης δεν είναι και πολύ διεθνής, ούτε ακριβώς έκθεση. Πάσχει, δηλαδή, σε αυτό που υποτίθεται πως συμβολίζει: την εμπορική εξωστρέφεια και την παραγωγική ανάπτυξη της χώρας. Ας είναι.
Η ΔΕΘ ανταμείφθηκε με άλλους συμβολισμούς. Περισσότερο εσωστρεφείς, ενδεχομένως και αντιπαραγωγικούς, αλλά πάντως πολιτικούς. Για μερικές μέρες τον χρόνο, η «νύμφη του Θερμαϊκού» αναδύεται στον αφρό της επικαιρότητας. Όχι μόνο ως βήμα οικονομικών εξαγγελιών και κυβερνητικών μέτρων, για τα οποία λέγονται και γράφονται περισσότερα, προτού ακουστούν, παρά μετά. Αλλά και ως λατρευτικό τοπόσημο. Στη «συμπρωτεύουσα» πιο αξιωματικά ή στην «ερωτική πόλη» πιο λυρικά, η μισή Αθήνα που ταξίδευε κάποτε στη Θεσσαλονίκη για τη ΔΕΘ, ανακάλυπτε τις γαστρονομικές της χάρες στα Λαδάδικα και τη γοητεία της νυχτερινής της ζωής στα ξενυχτάδικα. Βάλε τα όργανα να παίξουν.
Πότε κάποτε; Τις δεκαετίες του 1980 και του 1990, περίοδο που στην πολιτικοκοινωνική αργκό έχει εγγραφεί ως «ΠαΣοΚ ωραία χρόνια». Ακόμη κι έτσι όμως, τι να σου κάνουν δυο βδομάδες τον χρόνο; Τις υπόλοιπες 50, η νύμφη ακολουθούσε τη μοίρα της ξεχασμένης περιφέρειας. Όχι πως δε ζούσε τη ζωή της. Αλλά ζούσε σε ένα υδροκέφαλο κράτος, πεισματικά αθηνοκεντρικό και σα να ανήκε σε ένα υπόλοιπο χώρας που εξαρτιόταν από μερικές υδροκέφαλες χειρονομίες καλής θέλησης. Αυτή ήταν η ανταμοιβή της. Περίπου, σαν να πετάς ένα μπισκότο σε ένα κουτάβι.
Το μετρό δεν είναι μπισκότο. Παραμένει ένα ερώτημα όμως, εάν είναι πολύ λίγο και – κυρίως – πολύ αργά. Η κυβέρνηση που παρέδωσε αυτές τις μέρες τη νέα γραμμή, έπειτα από χρόνια κατασκευών, βρίσκεται αντιμέτωπη με μια εκλογική μαύρη τρύπα δυσπιστίας και δυσαρέσκειας, που έχει απλωθεί σε ολόκληρη τη Βόρεια Ελλάδα. Η νύμφη και η ξεχασμένη της περιφέρεια αναζητούν διέξοδο σε πρόσωπα και πολιτικούς σχηματισμούς, που προκαλούν αμηχανία, όταν δεν τρομάζουν το κέντρο της εξουσίας.
Το «Βήμα» αποτυπώνει σήμερα στις πολιτικές του σελίδες το κλίμα στον Βορρά, για το οποίο στο Μέγαρο Μαξίμου υπάρχει ο φόβος ότι θα εκφραστεί εκκωφαντικά στις κάλπες. Παράλληλα, θέτει και απαντά σε μια σειρά από ερωτήματα. Πόσο μετρούν τελικά οι πρωθυπουργικές εξαγγελίες στην κοινή γνώμη; Πώς υποδέχεται η Θεσσαλονίκη πολιτικά και κοινωνικά την υδροκέφαλη «απόβαση»; Αλλά και ποιες παγίδες κρύβει η ΔΕΘ για το πολιτικό σύστημα και τι διδάσκει η Ιστορία; Η νύμφη εκδικείται; Εκδικείται.
Στη Μεταπολίτευση, ζήσαμε τα καλύτερά μας, αλλά και χειρότερα χρόνια. Και τώρα όμως, που υποτίθεται πως τα αφήσαμε πίσω μας, η παθογενής δομή μιας χώρας, που αναπτύσσεται ανισόρροπα, παραμένει. Δημιουργούνται έτσι νέες ανισότητες, νέες συνθήκες ερήμωσης της περιφέρειας και νέες αιτίες συρρίκνωσης του πληθυσμού. «Λεφτά υπάρχουν», για να θυμηθεί κανείς εκείνη τη φράση που σημάδεψε την ιστορία της ΔΕΘ, με μια ερώτηση του Γιώργου Παπαχρήστου στον Γιώργο Παπανδρέου. Αλλά το χρήμα διακινείται και μοιράζεται ως προνόμιο, στο οποίο έχει πρόσβαση μόνο μια κλειστή κάστα. «Το χρήμα δε φτάνει στην κοινωνία ή φτάνει στρεβλά», όπως το θέτει κυβερνητικός παράγοντας.
Η νύμφη δεν είναι κουτάβι. Μήπως όμως το πολιτικό σύστημα είναι ένα γέρικο σκυλί, που δεν μπορεί να μάθει νέα κόλπα; Πιθανότατα. Ο Πρωθυπουργός αναμένεται να ανακοινώσει «δυο μέτρα-έκπληξη», πέρα από αυτά που διακινούνται εδώ και βδομάδες, το οικονομικό επιτελείο θα τα εξειδικεύσει και όλοι μαζί θα περιμένουν το αποτύπωμά τους και «πώς θα γράψουν στις τσέπες» από τις αρχές της ερχόμενης χρόνιας, που θα στηθούν και οι κάλπες.
Και το «συνολικό σχέδιο που λείπει από τη χώρα»; Το «παραγωγικό μοντέλο που δεν αλλάζει»; Ίσως συζητηθούν σε μια ιδεατή ΔΕΘ. Σε μια Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης που θα είναι και διεθνής και έκθεση.