Ἡ Πτῶσις ἐκ Κενοῦ& γιὰ τὴν κοινωνίαν ποὺ δὲν ἄκουσε________________Ὑπάρχουν κείμενα τὰ ὁποῖα δὲν μπορεῖς νὰ διαβάσῃς μὲ ἀκαδημαϊκὴν & γονεϊκὴ ψυχραιμίαν. Τὸ τελευταῖο γράμμα μιᾶς μαθήτριας τὸ ἔπρεπε νὰ σφύζῃ ἀπὸ ζωή, ἀπὸ ὄνειρα, ἀπὸ τὴν ἀνεμελιὰ ποὺ εἶναι δικαίωμα τῆς ἐφηβείας, εἶναι ἕνα τέτοιο κείμενο. Δὲν εἶναι παθολογικὴ ἔκθεσις. Εἶναι ψῆφος.
Ψῆφος ἐναντίον ἑνὸς κόσμου ὁ ὁποῖος ἀπέτυχε νὰ τῆς δείξῃ ὅτι ὑπάρχει λόγος νὰ παραμείνῃ.χρόνον νὰ ῥωτήσῃ «πῶς εἶσαι»κατάλογος βλαβῶν. Ἀλλὰ ἡ κατάθλιψις αὐτῆς τῆς μαθήτριας δὲν ἦταν κυρίως νευροβιολογικὴ βλάβη. Ἦταν ὀντολογικὴ ἀπόγνωσις. Ἡ αἴσθησις ὅτι ὁ κόσμος δὲν ἔχει χῶρον γι’ αὐτήν, ὅτι τὸ μέλλον εἶναι ἤδη γεγραμμένον, εἶναι μικρὸν & ἀνήδονον. Ἡ φαρμακολογία δὲν θεραπεύει ἀπόγνωσιν. Θεραπεύεται ἀπόγνωσις μὲ παρουσίανἐπιστημῶν».4ὀνομάζει holdingcompetence» ποὺ ἀπαιτεῖ ἡ Charon14 κατάθλιψη. Ὄχι DSM-5 χορηγηθέντα σὲ παιδιὰ τὰ ὁποῖα ζητοῦν παρουσίαν & λαμβάνουν
κατηγορίαν. Ἡ ἀφηγηματικὴ ἰατρικὴ ὑπαγορεύει: πρῶτα ἄκουσε τί εἶναι αὐτὸ ποὺ πονάει, πρὶν ὀνομάσῃς τί εἶναι αὐτὸ ποὺ λείπει. Ἡ Καβασίλεια «κοινωνία», ἡ μετοχὴ στὴν ζωὴν τοῦ ἄλλου,16 δὲν εἶναι θεολογικὴ ποίησις. Εἶναι κλινικὴ πράξη.Θουκυδίδης, Ἐπιτάφιος Περικλέους, ΙΙ.40.1Εἰς μνημόσυνον αἰώνιον ἔσται δίκαιος Ψαλμός 111:6ῥώτησε κανεὶς ἐγκαίρως. Πάλι.ἐπειδὴ κανεὶς δὲν κάθισε νὰ τοὺς τὸ εἰπῇ. ἐπειδὴ τὸ σύστημα ἀλλοίωσε τὸ νόημα του.γιὰ κάθε παιδὶ ποὺ “ἔγραψε γράμμα”τὸ ὁποῖο κανεὶς δὲν “διάβασε ἐγκαίρως”,... γιὰ ὅσους ἀκόμη δὲν τὸ ἔχουν γράψει.ὄχι οἱ θεοί, εἶναι ὑπεύθυνη γιὰ τὴν ψυχικὴν ὑγείαν τῶν πολιτῶν.Charon, R. Narrative Medicine: Honoring the Stories of Illness (2006), κεφ. 2. Ἡ Charon ὁρίζει τὴν «narrative competence» ὡς τὴν ἱκανότητα «νὰ ἀναγνωρίζεις, νὰ ἀπορροφᾷς, νὰ ἑρμηνεύεις καὶ νὰ κινεῖσαι ἀπὸ τὶς Frank, A.W. The Wounded Storyteller (1995), The Chaos Narrative, κεφ. 4. Ἡ χαοτικὴ ἀφήγησις εἶναι «ἡ ἀφήγησις ποὺ δὲν μπορεῖ νὰ ἀφηγηθῇ». Ὁ λόγος ὁ ὁποῖος θρυμματίζεται πρὶν βγῇ. Αὐτὸ εἶναι ποὺ ἔγραψε τὸ κορίτσι δὲν εἶναι θεραπευτικὴ ἱστορία, ἀλλὰ κραυγὴ chaos & κανεὶς δὲν ἐκπαιδεύθη νὰ τὴν ἀναγνώσῃ ἱστορίες τοῦ ἄλλου». Ἐὰν αὐτὴ ἡ ἱκανότης εἶχε ἐφαρμοστεῖ ἀπὸ γονεῖς, ἀπὸ ἐκπαιδευτικούς, ἀπὸ ψυχολόγους, ὁ λόγος «δὲν θέλω πια νὰ ζῶ» δὲν θὰ εἶχε παραμείνει μόνος του μπροστὰ στὸ κενόν.Γρηγόριος ὁ Θεολόγος, Λόγος ΜΓ ́ Ἐπιτάφιος εἰς Βασίλειον «Ψυχὴν θεραπεύειν τέχνη τεχνῶν καὶ ἐπιστήμη ἐπιστημῶν.» Ἡ ψυχιατρικὴ ὡς «τέχνη τεχνῶν», εἶναι ἡ ἔκφρασις ποὺ ὁ Γρηγόριος χρησιμοποιεῖ γιὰ τὴν ποιμαντικήν, ὑπαγορεύει ὅτι ἡ θεραπεία τῆς ψυχῆς δὲν εἶναι τεχνοκρατικὴ διαδικασία ἀλλὰ σχεσιακὴ τέχνη.Τὸ DSM εἶναι τεχνικὸν ἐργαλεῖον· ἡ «τέχνη τεχνῶν» εἶναι κάτι ἄλλο.Winnicott, D.W. The Maturational Processes and the Facilitating Environment (1965): ἡ «χωρητικὴ ἱκανότης»Durkheim, Ε. Le Suicide: étude de sociologie (1897). Ἡ τριμερὴς τυπολογία τοῦ Durkheim: αἰτιολογικήHan, Byung-Chul. Müdigkeitsgesellschaft (2010): ἡ κοινωνία τῆς ἐπιτεύξεως (Leistungsgesellschaft) δὲν Foucault, M. Surveiller et punir (1975): ἡ σχολικὴ τάξη ὡς παράδειγμα πειθαρχικῆς ἐξουσίας, ἡ «μηχανὴ Ἀριστοτέλης, Πολιτικά 1337a: «Ὅτι μὲν οὖν τῷ νομοθέτῃ μάλιστα πραγματευτέον περὶ τὴν τῶν νέων Freud, S. Trauer und Melancholie (1917): ἡ μελαγχολία ὡς πένθος τὸ ὁποῖο δὲν μπορεῖ νὰ ὁλοκληρωθῇ, ἡ πιὸ ἐπικίνδυνη. Lacan, J. Le Séminaire XI: Les quatre concepts fondamentaux de la psychanalyse (1964): τὸ ὑποκείμενον Scarry, E. The Body in Pain (1985): ὁ πόνος καταστρέφει τὴν γλῶσσαν, τὴν καθιστᾶ ἀδύνατον νὰ μεταδοθῇ.Ἀλλὰ ἡ Scarry ἔδειξε & τὸ ἀντίστροφον. Ἡ ἐπανόρθωσις τῆς γλώσσας τὸ νὰ βοηθήσῃς κάποιον νὰ ξαναβρῇλόγον γιὰ τὸν πόνον του, εἶναι πράξη πολιτικὴ & θεραπευτικὴ ταυτοχρόνως.https://www.britannica.com/art/kintsugi-ceramicsΝικόλαος Καβάσιλας, Ἡ ἐν Χριστῷ ζωή, λόγος Α’: «Ζωή ἐστιν ἡ κοινωνία· ἐκτὸς δὲ κοινωνίας οὐκ ἔστιν Ἰωάννης Χρυσόστομος, Περὶ κενοδοξίας καὶ ὅπως δεῖ τοὺς γονέας ἀνατρέφειν τὰ τέκνα, 22: «Ψυχὴ παιδὸς 18Θουκυδίδης, Ἱστορίαι ΙΙ.40.1 (Ἐπιτάφιος Περικλέους): «Φιλοκαλοῦμεν γὰρ μετ’ εὐτελείας καὶ φιλοσοφοῦμεν Ἡράκλειτος, DK 22 B119: «Ἦθος ἀνθρώπῳ δαίμων.» Ὁ δαίμων, τὸ βαθύτερον «εἶναι» τοῦ ἀτόμου, εἶναι αὐτὸ ποὺ συνθλίβεται ὅταν ἡ κοινωνία ἀπαιτεῖ ἀπόδοσιν & ὄχι ἄνθησιν. Ἡ αὐτοκτονία τοῦ ἐφήβου εἶναι, μεταξὺ ἄλλων, ἡ σύγκρουση δαίμονος & συστήματος & ἡ νίκη τοῦ συστήματος ἐπὶ τοῦ δαίμονος.. Day, John. Molech: A God of Human Sacrifice in the Old Testament. Cambridge University Press, 1989.Ὁ René Girard, στὸ Violence and the Sacred (1972), παρατήρησε ὅτι οἱ κοινωνίες συχνὰ διατηροῦν τὴ συνοχή τους μεταθέτοντας τὴ βία σὲ θύματα τὰ ὁποῖα δὲν μποροῦν νὰ ἀντισταθοῦν. Ὁ Μινώταυρος εἶναι ἡ μυθικὴ εἰκόνα αὐτοῦ τοῦ μηχανισμοῦ (The Scapegoat Mechanism).Πλάτων, Πολιτεία 425e -426b. Ὁ Πλάτων περιγράφει μιὰ κοινωνίαν ἡ ὁποῖα θεραπεύει συνεχῶς τὰ συμπτώματα χωρὶς νὰ ἐξαλείφῃ τὴν αἰτίαν & παρομοιάζει τους πολίτες μὲ νοσοῦντας ποὺ ἀρνοῦνται ν’ ἀλλάξουν τρόπον ζωῆς. Ἡ παιδεία ὡς πρόληψις (ὄχι τὸ DSM ὡς κατάλογος βλαβῶν) εἶναι ἡ πολιτικὴ πρότασις του.Atwood, M. The Handmaid’s Tale (1985). Δὲν ἔγραψε τίποτε ποὺ δὲν εἶχε ἤδη συμβεῖ κάπου στὴν ἱστορία. Atwood, M. The Testaments (2019, βραβεῖον Booker). Ἡ Atwood ἐπιστρέφει στὴν Gilead γιὰ νὰ δείξῃ ὅτι τὰ ὁλοκληρωτικὰ συστήματα κατέχουν μίαν ἐσωτερικὴν ἀντίφασιν. Γεννοῦν τὶς ἴδιες τὶς δυνάμεις οἱ ὁποῖες θὰ τὰ ἀνατρέψουν. Ἡ λογοτεχνία ὡς ἀντίστασις, ἀλλὰ μόνον ἐφόσον ἡ κοινωνία δὲν ἔχει ἐξοντώσει τοὺς ἀναγνώστες της ἀπὸ πρίν.
31
Ὁ Marx, Κarl., στὴν διδακτορικὴ του διατριβὴ The Dif erence Between the Democritean and Epicurean Philosophy of Nature τὸ 1841, βλέπει στὴν ἐπικούρεια «παρέγκλισιν» (clinamen) μία ῥωγμὴ μέσα στὸν μηχανιστικὸ ντετερμινισμό, ἕνα στοιχεῖο ἐλευθερίας τὸ ὁποῖο καθιστᾷ δυνατὴ τὴν αὐτονομία τοῦ ὑποκειμένου. Αὐτὴ ἡ καθοριστικὴ ἀπόκλιση ἀπὸ τὴν εὐθεῖα πτῶση τῶν ἀτόμων, προαναγγέλλει τὴ δυνατότητα τῆς ἐλευθερίας μέσα στὸν φαινομενικὰ ἀναπόδραστο μηχανισμό.