Ο κορυφαίος ψυχίατρος και ψυχαναλυτής Ματθαίος Γιωσαφάτ αποδομεί με αφοπλιστική ειλικρίνεια τον πυρήνα της σύγχρονης ελληνικής οικογένειας, συνδέοντας την απουσία της μητέρας και την ψυχολογία του πατέρα με την έξαρση της κοινωνικής βίας και την απιστία.
Οι τοποθετήσεις του ρίχνουν φως στο πώς η συναισθηματική στέρηση στα πρώτα χρόνια της ζωής γεννά τις παθογένειες της ενήλικης κοινωνίας.
Προχωρώντας βαθύτερα στη σκέψη του, ο Γιωσαφάτ δεν χαρίζεται στα σύγχρονα πρότυπα και καταρρίπτει τον μύθο της τέλειας, «πολυάσχολης» αστικής οικογένειας. Εστιάζει στον πρώτο, καθοριστικό χρόνο του βρέφους, εξηγώντας πώς η ανάθεση της ανατροφής σε οικιακές βοηθούς στερεί από το παιδί την πρωταρχική ασφάλεια της μητρικής ρουτίνας. Το κενό αυτό δεν εξαφανίζεται αντίθετα, μεταλλάσσεται και εκδηλώνεται βίαια στην εφηβεία και την ενήλικη ζωή.
Σύμφωνα με την ψυχαναλυτική του προσέγγιση, οι συνέπειες είναι ξεκάθαρες και επηρεάζουν άμεσα τον κοινωνικό ιστό.
Οι απόψεις του Γιωσαφάτ:
- «Ο πατέρας στηρίζει τη μάνα. Γίνεται η μητέρα της μητέρας του παιδιού του, παρέχοντας στοργή και τρυφερότητα άνευ όρων. Στην πραγματικότητα, όμως, τι κάνει ο άντρας; Ζηλεύει που η μητέρα αφιερώνεται στο παιδί της και την απατά».
- «Το 92% των αντρών απατά. Και στις γυναίκες τα ποσοστά έχουν αυξηθεί, μιλάμε σήμερα για 70%. Το αρσενικό ζώο είναι πολυγαμικό, η πολυγαμία είναι μέσα στη φύση του άντρα».
- «Κοιτάξτε, και η γυναίκα μου δούλευε όταν η κόρη μας ήταν μικρή, κι εγώ άλλαζα πάνες. Ομως η Αθήνα κάηκε από τα βαριεστημένα παιδιά των βορείων προαστίων. Μεγάλωσαν με υπαρξιακό κενό και οικιακές βοηθούς. Δεν αγάπησαν, επειδή δεν αγαπήθηκαν. Η επιθετικότητα είτε ενδοστρέφεται με αυτοκτονικές τάσεις είτε καταλήγει σε βία. Οσοι δεν αγαπήθηκαν τον πρώτο χρόνο της ζωής τους προσπαθούν να χάσουν τα όρια, όπως στην αγκαλιά μιας μάνας. Αλλοι το βρίσκουν αυτό στη θρησκευτική μεταρσίωση, άλλοι στα ναρκωτικά, άλλοι λένε “θρησκεία μου είναι ο Ολυμπιακός”».
- «Σήμερα τα παιδιά είναι στερημένα, επειδή οι μητέρες τους δουλεύουν και παρατάνε τα μωρά στις Φιλιππινέζες. Το παιδί έχει ανάγκη το χνότο της μάνας του, τη χροιά της φωνής της, ιδίως τον πρώτο χρόνο. Με τη ρουτίνα εμπιστευόμαστε τον κόσμο, υποχωρεί η απειλή του αφανισμού. Η καλή μάνα τραγουδάει συνεχώς το ίδιο τραγούδι. Εχετε παρατηρήσει ότι αν αλλάξεις τα λόγια ενός παραμυθιού, το παιδί σε διορθώνει; Χρειάζεται την ασφάλεια της αρχικής αφήγησης».
Γιάννης Ρίτσος: «Κοριτσάκι μου, θέλω νὰ…» – Ένας πατέρας γράφει για το παιδί του


